شرکت سهامی خاص یکی از محبوبترین انواع شرکت در ایران است و قوانین آن عمدتاً در لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت (مصوب ۱۳۴۷) و آییننامههای اجرایی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور آمده است. در سال ۱۴۰۵، فرآیند ثبت و تغییرات این شرکت کاملاً الکترونیکی است و از طریق سامانه irsherkat.ssaa.ir انجام میشود.
ویژگیهای اصلی شرکت سهامی خاص
- سرمایه شرکت به سهام تقسیم میشود (هر سهم ارزش اسمی مشخصی دارد).
- مسئولیت سهامداران محدود به میزان سهام آنهاست (هیچکس مسئول بیش از سهم خود نیست).
- سهام بانام یا بینام میتواند منتشر شود (نقل و انتقال سهام بانام نیاز به ثبت در دفتر سهام دارد).
- حداقل سرمایه اولیه: ۱۰۰ هزار تومان (۱ میلیون ریال) – هیچ سقف حداکثری ندارد.
- حداقل تعداد سهامداران: ۳ نفر (حقیقی یا حقوقی).
- حداقل تعداد بازرس: ۲ نفر (بازرسان نباید فامیل درجه یک مدیران باشند).
- هیئت مدیره: حداقل ۳ نفر (از میان سهامداران یا خارج از آنها انتخاب میشوند).
- نام شرکت: حتماً باید عبارت «سهامی خاص» قبل یا بعد از نام بیاید (مثل «شرکت ... سهامی خاص»).
- ۳۵٪ سرمایه اولیه باید در حساب بانکی به نام شرکت واریز شود (بلوکه میشود تا پس از ثبت آزاد شود).
- سهامداران میتوانند کارمند دولت یا دوشغله باشند (از بهار ۱۴۰۲ محدودیت درصد سهام حذف شده، اما سمت مدیریتی ندارند).
قوانین مهم شرکت سهامی خاص (مادههای کلیدی لایحه اصلاحی ۱۳۴۷)
- ماده ۱: شرکت سهامی شرکتی است که سرمایه آن به سهام تقسیم شده و مسئولیت صاحبان سهام محدود به مبلغ اسمی سهام آنهاست.
- ماده ۵: حداقل سرمایه ۱۰۰ هزار تومان است.
- ماده ۷: اظهارنامه ثبت باید شامل نام شرکت، موضوع فعالیت، سرمایه، تعهد سهامداران و مشخصات موسسین باشد.
- ماده ۸: اساسنامه باید شامل نام، موضوع، مرکز اصلی، سرمایه، نحوه افزایش/کاهش سرمایه، شرایط نقل و انتقال سهام، مقررات مجامع، مدیران، بازرسان، سال مالی و نحوه انحلال باشد.
- ماده ۱۲۸: نام و مشخصات و حدود اختیارات مدیرعامل باید ثبت و در روزنامه رسمی آگهی شود.
- ماده ۱۴۱: اگر نیمی از سرمایه از دست برود، مجمع فوقالعاده باید تصمیم به انحلال یا ادامه فعالیت بگیرد.
- ماده ۱۰۶: انتخاب مدیران، بازرسان، تصویب ترازنامه، افزایش/کاهش سرمایه و انحلال باید در مجمع عمومی ثبت شود.
- ماده ۲۰۹: انحلال و اسامی مدیران تصفیه باید ثبت و آگهی شود (تا ثبت نشود، نسبت به اشخاص ثالث بلااثر است).
مدارک لازم ثبت شرکت سهامی خاص (۱۴۰۵)
- کپی شناسنامه و کارت ملی سهامداران، هیئت مدیره و بازرسان.
- گواهی عدم سوءپیشینه هیئت مدیره و بازرسان.
- اظهارنامه و تقاضانامه ثبت (فرمهای سامانه).
- اساسنامه و شرکتنامه (دو نسخه امضا شده).
- صورتجلسه مجمع عمومی مؤسس و هیئت مدیره.
- رسید واریز ۳۵٪ سرمایه اولیه (حساب بانکی به نام شرکت).
- ۵ نام پیشنهادی سهسیلابی (فارسی، معنادار، بدون سابقه).
- تأییدیه عدم نسبت فامیلی بازرسان و مدیران.
- کد ثنا همه اعضا.
- امضای الکترونیکی مدیرعامل یا نماینده.
مراحل ثبت شرکت سهامی خاص (۱۴۰۵)
- انتخاب و تأیید نام (۵ نام سهسیلابی).
- تنظیم اساسنامه، شرکتنامه و صورتجلسات.
- افتتاح حساب بانکی و واریز ۳۵٪ سرمایه.
- ورود به سامانه irsherkat.ssaa.ir و ثبت اظهارنامه.
- بارگذاری مدارک و پرداخت هزینهها.
- بررسی کارشناسی و رفع نقص (مهلت ۳۰ روز).
- تأیید پیشنویس آگهی و امضای الکترونیکی.
- انتشار آگهی در روزنامه رسمی (هزینه جداگانه).
- دریافت مدارک نهایی (آگهی تأسیس، اساسنامه ثبتشده).
زمان تقریبی: ۷ تا ۲۰ روز کاری.
هزینه تقریبی ثبت شرکت سهامی خاص (۱۴۰۵)
- حقوق دولتی + روزنامه رسمی و کثیرالانتشار: حدود ۲ تا ۵ میلیون تومان.
- خدمات موسسه ثبتی (توصیهشده): ۲ تا ۵ میلیون تومان اضافی.
- کل تقریبی: ۴ تا ۱۰ میلیون تومان (بسته به سرمایه و موسسه).

ثبت شرکت در اسپانیا ۲۰۲۶: شرایط جدید
ثبت تغییرات شرکت در کرج
شرایط دریافت رتبه پیمانکار در سال ۱۴۰۴